در سال‌های اخیر، هوش مصنوعی تحولی شگرف در تعاملات دیجیتال ایجاد کرده است. یکی از جدیدترین و قدرتمندترین این مدل‌ها، هوش مصنوعی دیپ سیک (DeepSeek) است. این مدل توسط محققان چینی توسعه یافته و به عنوان یک رقیب جدی برای ChatGPT مطرح شده است.

این هوش مصنوعی با تمرکز بر پردازش زبان‌های مختلف، تولید محتوا، برنامه‌نویسی و تحلیل داده‌های مالی، قابلیت‌های گسترده‌ای ارائه می‌دهد و توانسته توجه بسیاری از کاربران را به خود جلب کند. اما این مدل دقیقاً چه ویژگی‌ها و کاربردهایی دارد و تفاوت آن با دیگر مدل‌های هوش مصنوعی چیست؟ در این مقاله از سایت سیبنال به بررسی کامل این سوالات خواهیم پرداخت.

هوش مصنوعی دیپ سیک چیست؟

دیپ سیک (DeepSeek) یک مدل هوش مصنوعی مبتنی بر پردازش زبان طبیعی (NLP) است که با استفاده از شبکه‌های عصبی عمیق توسعه یافته است. این مدل برای درک، پردازش و تولید متن طراحی شده و قابلیت‌های متعددی در زمینه‌های مختلف مانند تحلیل داده، پردازش زبان‌های مختلف، بهینه‌سازی جستجو و حتی کمک به تریدرهای ارز دیجیتال ارائه می‌دهد.

برخلاف بسیاری از مدل‌های دیگر، دیپ سیک متن‌باز و رایگان بوده و امکان توسعه آن برای کاربران و پژوهشگران فراهم شده است. این ویژگی آن را از برخی رقبای سرشناس مانند ChatGPT متمایز می‌کند.

صعود سریع و چشمگیر دیپ سیک از نظر میزان استفاده و محبوبیت، باعث فروش سهام در بازار بورس در ۲۷ ژانویه ۲۰۲۵ شد. سرمایه‌گذاران به ارزش شرکت‌های بزرگ هوش مصنوعی مستقر در ایالات متحده شک کرده و مایکروسافت، متا، اوراکل، برودکام و دیگر غول‌های فناوری نیز شاهد کاهش قابل‌توجهی در سهام خود بودند.

چه کسی پشت هوش مصنوعی دیپ سیک است؟

در دنیای هوش مصنوعی، این باور غالب وجود داشت که توسعه مدل‌های زبانی بزرگ پیشرفته نیازمند منابع فنی و مالی زیادی است. این یکی از دلایلی بود که باعث شد دولت ایالات‌متحده به حمایت از پروژه ۵۰۰ میلیارد دلاری Stargate بپردازد. اما شرکت دیپ سیک این باور را به چالش کشید.

دیپ سیک یک استارتاپ مستقر در هانگژو، چین است که سهامدار اصلی آن لیانگ ونفنگ (Liang Wenfeng)، یکی از بنیان‌گذاران صندوق پوشش ریسک های فلایر (High-Flyer) است.

های فلایر در مارس ۲۰۲۳، در حساب رسمی وی‌چت خود اعلام کرد که قصد دارد مسیر جدیدی را آغاز کند و فراتر از معاملات مالی، منابع خود را روی ایجاد یک گروه تحقیقاتی جدید و مستقل برای بررسی ماهیت AGI یا هوش عمومی مصنوعی (Artificial General Intelligence) متمرکز کند.

چند ماه بعد، هوش مصنوعی دیپ سیک تأسیس شد. AGI به سیستم‌های خودمختاری گفته می‌شود که در اکثر وظایف اقتصادی مهم از انسان پیشی می‌گیرند. مشخص نیست که “های فلایر” دقیقاً چقدر در دیپ سیک سرمایه‌گذاری کرده است، اما اسناد شرکتی نشان می‌دهند که دفتر “های فلایر” در همان ساختمانی است که دیپ سیک در آن قرار دارد و این شرکت دارای پتنت‌هایی مرتبط با خوشه‌های پردازشی تراشه‌های هوش مصنوعی است که برای آموزش مدل‌های هوش مصنوعی استفاده می‌شوند.

انواع مدل‌های دیپ سیک

دیپ سیک یا همان هوش مصنوعی چینی تاکنون نسخه‌های مختلفی از مدل‌های خود را معرفی کرده است که هرکدام نسبت به نسخه‌های پیشین بهینه‌سازی شده‌اند. مهم‌ترین مدل‌ها و ویژگی‌های شاخص آن‌ها عبارت‌اند از:

DeepSeek Coder

• مدلی تخصصی برای کدنویسی و حل مسائل برنامه‌نویسی
• پشتیبانی از چندین زبان برنامه‌نویسی
• قابلیت تکمیل خودکار کد و تصحیح خطاهای برنامه‌نویسی

DeepSeek Chat

• چت‌باتی قدرتمند که به سوالات کاربران پاسخ داده و مکالمات هوشمندانه‌ای ارائه می‌دهد.
• قابلیت پردازش مکالمات پیچیده و ارائه پاسخ‌های دقیق

DeepSeek LLM

• نسخه‌ای از مدل زبانی بزرگ دیپ سیک که برای پردازش زبان‌های مختلف و درک متن‌های پیچیده طراحی شده است.

DeepSeek V3

• جدیدترین نسخه هوش مصنوعی دیپ سیک
• بهبود چشمگیر در دقت پاسخ‌ها و سرعت پردازش
• کاهش هزینه پردازش نسبت به مدل‌های مشابه
• پشتیبانی بهتر از زبان‌های مختلف

DeepSeek-R1

• مبتنی بر DeepSeek-V3
• متمرکز بر وظایف استدلالی پیشرفته
• عملکرد رقابتی با مدل o1 از OpenAI

کاربردهای هوش مصنوعی چینی دیپ سیک

دیپ سیک کاربردهای گسترده‌ای در حوزه‌های مختلف دارد. برخی از مهم‌ترین کاربردهای آن عبارت‌اند از:

• جستجو و پردازش اطلاعات: این مدل می‌تواند حجم عظیمی از داده‌ها را پردازش کرده و اطلاعات مرتبط را استخراج کند. همچنین در تحلیل متن، خلاصه‌سازی مقالات و بهینه‌سازی جستجوها در موتورهای جستجو کاربرد دارد.
• برنامه‌نویسی: نسخه دیپ سیک کدر به برنامه‌نویسان به نوشتن کدهای بهینه‌تر توسط برنامه‌نویسان کمک می‌کند. همچنین قابلیت تشخیص خطاهای کد و ارائه راه‌حل‌های جایگزین را دارد.
• ترید و تحلیل بازارهای مالی: دیپ سیک با تحلیل داده‌های گذشته و بررسی الگوهای بازار، می‌تواند روندهای آینده را پیش‌بینی کند. بنابراین برای بررسی احساسات بازار و تصمیم‌گیری بهتر در معاملات ارزهای دیجیتال مفید است.
• تولید محتوا و پردازش زبان طبیعی: دیپ سیک می‌تواند متون خوانا، دقیق برای مقالات، پست‌های وبلاگ و تبلیغات تولید کند. علاوه بر این برای ترجمه و پردازش زبان‌های مختلف کاربرد دارد.
• بهینه‌سازی سیستم‌های پیشنهاددهی: این مدل می‌تواند سیستم‌های پیشنهاددهی را در پلتفرم‌هایی مانند فروشگاه‌های آنلاین و سرویس‌های پخش محتوا بهینه‌سازی کند.

نوآوری‌های آموزشی در دیپ سیک

دیپ سیک از رویکردی متفاوت برای آموزش مدل‌های R1 خود نسبت به OpenAI استفاده می‌کند. فرآیند آموزش این مدل‌ها زمان و هزینه کمتری برده و از شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی کمتری بهره گرفته است. هدف دیپ سیک دستیابی به هوش AGI است و پیشرفت‌های این شرکت در توانایی‌های استدلالی، گامی مهم در توسعه‌ی هوش مصنوعی محسوب می‌شود. دیپ سیک در یک مقاله‌ی پژوهشی، چندین نوآوری به کار گرفته‌شده در مدل R1 را معرفی کرده که شامل موارد زیر است:

• یادگیری تقویتی: دیپ سیک از یک رویکرد یادگیری تقویتی در مقیاس بزرگ استفاده کرده که بر وظایف استدلالی متمرکز است.
• مهندسی پاداش: پژوهشگران این شرکت یک سیستم پاداش مبتنی بر قواعد طراحی کرده‌اند که عملکرد بهتری نسبت به مدل‌های پاداش عصبی رایج دارد. مهندسی پاداش فرآیند طراحی یک سیستم انگیزشی است که یادگیری مدل هوش مصنوعی را در طول آموزش هدایت می‌کند.
• تقطیر دانش: با استفاده از تکنیک‌های کارآمد انتقال دانش، پژوهشگران دیپ سیک موفق شدند قابلیت‌های پیچیده را در مدل‌هایی با ابعاد کوچک‌تر، حتی تا ۱.۵ میلیارد پارامتر، فشرده‌سازی کنند.
• شبکه‌ی رفتار نوظهور: یکی از نوآوری‌های دیپ سیک کشف این موضوع است که الگوهای استدلالی پیچیده می‌توانند از طریق یادگیری تقویتی، بدون نیاز به برنامه‌نویسی صریح، به‌طور طبیعی شکل بگیرند.

آموزش کار با هوش مصنوعی دیپ سیک

هوش مصنوعی دیپ سیک طوری طراحی شده که کار با آن راحت باشد و تمامی کاربران بتوانند در چند مرحله کوتاه با آن تعامل داشته باشید. روش‌های زیر می‌تواند راهنمای شما برای دسترسی به این مدل هوش مصنوعی باشد.

ثبت‌نام و استفاده از دیپ سیک (نسخه وب)

۱. به وب‌سایت رسمی دیپ سیک به آدرس https://www.deepseek.com مراجعه کنید. گزینه «ثبت‌نام» را انتخاب و سپس با وارد کردن اطلاعات خود حساب کاربری ایجاد کنید. پس از ورود می‌توانید از امکانات مختلف هوش مصنوعی دیپ سیک بهره ببرید.

ثبت‌نام و استفاده از اپلیکیشن دیپ سیک در موبایل

اپلیکیشن موبایلی دیپ سیک را از اپ استور یا گوگل پلی دانلود کنید. حساب کاربری ایجاد و پس از ورود، از قابلیت‌های اپلیکیشن مانند چت بات و تحلیل داده‌ها استفاده کنید. اطمینان حاصل کنید که سیستم‌عامل شما به‌روز بوده و وابستگی‌های نرم‌افزاری مورد نیاز نصب شده باشند.

مزایا و معایب استفاده از هوش مصنوعی دیپ سیک

هرچند هوش مصنوعی دیپ سیک در ابتدا چندان جدی گرفته نمی‌شد؛ اما در حال حاضر به یکی از بازیگران مهم عرصه فناوری مبدل شده است. در ادامه به مزایا و معایب استفاده از هوش مصنوعی دیپ سیک اشاره خواهیم کرد:

مزایای هوش مصنوعی دیپ سیک	معایب هوش مصنوعی دیپ سیک
متن‌باز بودن و امکان استفاده رایگان	نیاز به اینترنت پرسرعت و پایدار
پشتیبانی از زبان‌های مختلف از جمله فارسی	خطرات امنیتی و سوءاستفاده احتمالی در کلاهبرداری‌ها
عملکرد قوی در استدلال و حل مسئله	قدرت محاسباتی کمتر در مقایسه با رقبا
سرعت بالا و پردازش دقیق داده‌ها	محدودیت‌های احتمالی در بازارهای غیر چینی
تحلیل پیشرفته در حوزه ترید و ارزهای دیجیتال	———-

مقایسه عملکرد DeepSeek با ChatGPT

همانطور که اشاره شد، هوش مصنوعی دیپ سیک یکی از رقبای سرسخت هوش مصنوعی ChatGPT است. در این بخش برخی از عملکردهای مهم این دو رقیب را با یکدیگر مقایسه خواهیم کرد:

ویژگی	DeepSeek	ChatGPT
متن‌باز بودن	کاملا رایگان	نسخه رایگان محدود و نسخه پولی
پشتیبانی از زبان‌ها	فارسی، چینی، انگلیسی و سایر زبان‌ها	بیشتر بر انگلیسی متمرکز است.
دقت پردازش متن	بهینه‌شده برای زبان‌های آسیایی	دقت بالا در زبان انگلیسی
تحلیل داده‌های بازار	مناسب برای تحلیل مالی و ترید	محدودیت در تحلیل بازارهای مالی
سرعت پردازش	بهینه و سریع	سریع اما گاهی پاسخ‌ها زمان‌بر می‌شوند.
هزینه استفاده	کاملا رایگان	نسخه پیشرفته نیازمند اشتراک است.
کاربرد در برنامه‌نویسی	DeepSeek Coder مخصوص توسعه‌دهندگان	پشتیبانی از برنامه‌نویسی اما نه در سطح تخصصی
امکان توسعه و بهینه‌سازی توسط کاربران	متن‌باز و قابل تغییر	محدود به شرکت OpenAI

ممنوعیت‌های هوش مصنوعی دیپ سیک

برخی کشورها و سازمان‌های مهم، هوش مصنوعی چینی را به دلیل نگرانی‌های اخلاقی، امنیتی و حفظ حریم خصوصی ممنوع کرده‌اند. مهم‌ترین نگرانی این است که تمام داده‌های کاربران در چین ذخیره می‌شود و خطر دسترسی دولت چین به این داده‌ها وجود دارد. همچنین، مدل زبانی دیپ سیک با یک جهان‌بینی چینی آموزش داده شده که ممکن است به دلیل حکومت اقتدارگرای چین مشکل‌ساز باشد. مکان‌هایی که دیپ سیک در آن‌ها ممنوع شده عبارت‌اند از:

• نهادهای دولتی استرالیا
• دولت مرکزی هند
• ایتالیا
• ناسا (NASA)
• وزارت صنعت کره جنوبی
• دولت تایوان
• دولت ایالت تگزاس
• کنگره آمریکا
• نیروی دریایی آمریکا
• پنتاگون (وزارت دفاع آمریکا)

نتیجه‌گیری

دیپ سیک یک مدل هوش مصنوعی چینی پیشرفته است که به عنوان یک جایگزین قوی برای ChatGPT مطرح شده است. این مدل قابلیت‌های متنوعی دارد که می‌توان از آن در تحلیل داده، پردازش زبان‌های مختلف، برنامه‌نویسی و حتی ترید استفاده کرد.

می‌تواند با توجه به متن‌باز بودن و رایگان بودن، گزینه‌ای جذاب برای کاربران باشد. اگرچه چالش‌هایی مانند نیاز به اینترنت پرسرعت و برخی مسائل امنیتی وجود دارد، اما هوش مصنوعی دیپ سیک به سرعت در حال پیشرفت است و می‌تواند به زودی به یکی از مدل‌های هوش مصنوعی پرکاربرد در جهان تبدیل شود. امیدواریم این مطلب از سایت سیبنال اطلاعات جامعی راجع به دیپ سیک به شما ارائه داده باشد.